Cześć, mam na imię Ania i przez ostatnie trzy miesiące odbywałam praktyki w Ośrodku Terapii Poznawczo-Behawioralnych w Poznaniu. Na co dzień jestem pielęgniarką, studiuję psychologię i jestem też mamą. Te trzy perspektywy spotkały się i wybrzmiały w moim projekcie „Spokojniej przez ciążę”.
Jako mama – wiem, jak bardzo potrzeba zrozumienia i łagodności wobec własnych emocji.
Dzięki pracy nad tym projektem sama otrzymałam zgodę, by czuć – lęk, tęsknotę, wdzięczność i
niepewność.
Jako studentka psychologii – przygotowałam webinary, które pozwoliły przyszłym mamom
inaczej spojrzeć na swoje doświadczenia i zwiększyć swoją elastyczność psychologiczną.
Jako pielęgniarka – mam teraz konkretne narzędzie do psychoedukacji kobiet w gabinetach, na
oddziałach położniczych czy w codziennych rozmowach – w postaci krótkich kart wsparcia
emocjonalnego.
Ciąża to nie tylko badania, brzuch i kopniaki. To także trudne myśli, zmęczenie, lęk, poczucie winy i wstyd. Czasem pojawiają się pytania, które trudno wypowiedzieć głośno: Czy dam radę?, Czy powinnam czuć się szczęśliwa?, Czy jestem złą matką, skoro tęsknię za dawnym życiem?
W ramach praktyk przygotowałam i poprowadziłam dwa webinary pt. „Zdrowie psychiczne kobiet w ciąży: narzędzia psychologiczne oparte na ACT”, które odbyły się kwietniu i maju 2025 roku w ramach współpracy z platformą Świadoma Mama – ogólnopolską inicjatywą zrzeszającą specjalistów z zakresu psychologii, położnictwa i pediatrii, organizującą panele ciążowe i parentingowe. Na webinary można było zapisać się przez stronę internetową organizacji – i nadal można to robić, wybierając interesujące tematy z bogatej oferty spotkań online. Planuję kontynuować współpracę ze Świadomą Mamą – zapraszam do śledzenia ich wydarzeń i projektów.
Podczas spotkań skupiłam się na tym, jak radzić sobie z myślami i emocjami w czasie ciąży – nie przez ich tłumienie, ale przez zauważenie, zaakceptowanie i powrót do tego, co dla nas ważne. Pracowałyśmy z defuzją, uważnością i wartościami – kluczowymi elementami terapii ACT.
Dodatkowo stworzyłam materiały psychoedukacyjne w formie kart – do druku lub pobrania online – które pomagają kobietom zaakceptować trudne emocje i myśli towarzyszące ciąży oraz macierzyństwu. Każda karta to jedno doświadczenie, które „rozbrajamy” z pomocą ACT i self- compassion. Tak, by kobieta mogła sobie powiedzieć: To normalne, że tak się czuję. To nic złego o mnie nie mówi.
Karty wraz z instrukcją korzystania dostępne są do pobrania tutaj: [Link]
W ramach projektu przygotowałam również, w oparciu o podręcznik Group Prevention of Postpartum Distress: An Acceptance and Commitment Therapy Manual (Uniwersytet Wisconsin-Milwaukee), propozycję programu wsparcia dla kobiet w II i III trymestrze ciąży. To cykl spotkań grupowych opartych na ACT, który może być realizowany w każdej placówce, która chciałaby go wdrożyć. Oprócz tego powstał też zarys rozmów wspierających dla kobiet po porodzie, dostosowanych do potrzeb emocjonalnych w połogu.
Cały projekt powstał z połączenia wiedzy teoretycznej, doświadczenia klinicznego i osobistego. Chciałam pokazać kobietom, że nie muszą być idealne, a także przełamać tabu związane z ciążą. Wbrew kulturowym przekazom – kobiecie w ciąży wolno czuć lęk, mieć obawy o przyszłość, tęsknić za dawnym życiem. Stan oczekiwania na dziecko nie odbiera prawa do bycia człowiekiem. Prawidłowy przebieg ciąży nie oznacza, że nie wolno czuć zmęczenia, niepokoju czy straty. Chciałam, żeby kobiety mogły to poczuć i uznać – bez wstydu, bez lęku przed oceną.
Bibliografia, z której korzystałam, obejmuje m.in. prace Russa Harrisa i Stevena Hayesa, ale inspiracją były też praktyczne materiały oparte na ACT, skierowane do kobiet w okresie okołoporodowym – takie jak program Motherhood and Me (Mom-Me) oraz wspomniany podręcznik grupowy Group Prevention of Postpartum Distress: An Acceptance and Commitment Therapy Manual, opracowany na Uniwersytecie Wisconsin-Milwaukee.
Jeśli jesteś kobietą w ciąży, młodą mamą albo po prostu chcesz dowiedzieć się, jak ACT może pomóc Ci być bliżej siebie w trudnych momentach – zajrzyj do moich materiałów. A jeśli temat Cię poruszył i chciałabyś pracować indywidualnie – zapraszam do kontaktu z OTPB. To miejsce, w którym możesz po prostu być sobą – i żyć uważnie, w zgodzie z tym, co dla Ciebie ważne.
Jak korzystać z kart „Spokojniej przez ciążę”?
Te karty powstały z myślą o Tobie – kobiecie w ciąży, która czasem czuje się zmęczona, niepewna, zagubiona… i bardzo ludzka. Każda karta zawiera krótką, wspierającą myśl, opartą na założeniach terapii ACT i podejściu self-compassion. Ich celem nie jest „naprawianie” Twoich emocji, ale towarzyszenie Ci – z czułością i akceptacją.
Możesz z nich korzystać tak, jak potrzebujesz:
Wybierz jedną kartę rano lub wieczorem – przeczytaj ją powoli, zatrzymaj się przy niej.
Zatrzymaj się na tym, co poruszyło Cię najbardziej. Zrób oddech. Zauważ, co się w
Tobie dzieje.
Noś jedną kartę przy sobie (w torebce, kieszeni, na lodówce) – jako małe
przypomnienie, że nie musisz być idealna.
Wydrukuj zestaw i trzymaj blisko łóżka, fotela, torby do porodu – wracaj do nich,
gdy pojawią się trudne emocje.
Podziel się nimi z kimś bliskim – partnerem, położną, przyjaciółką. Może i im pomogą
lepiej Cię zrozumieć.
Niech te słowa będą dla Ciebie jak ręka położona na ramieniu – łagodna, wspierająca, obecna.
– Anna Dulian, praktykantka OTPB